Czy wiesz, że... w Ostródzie istniała kamienica-getto dla Żydów?

Ciekawostki
Typography

Tak zwany Judenhaus, czyli Dom Żydowski, mieścił się w istniejącej do dziś kamienicy przy Wilhelmstrasse 8 (11-go Listopada). Mieszkali tam ostatni ostródzcy Żydzi, którzy po dojściu do władzy w Niemczech Hitlera, pomimo licznych szykan, nie zdecydowali się opuścić miasta.

Jeszcze na początku XX wieku, Żydzi należeli do elity społeczno-gospodarczej Ostródy. Przegrana przez Niemcy I wojna światowa i wywołany nią kryzys spowodowały jednak radykalny wzrost nastrojów antysemickich. Z roku na rok, wraz z pogłębianiem się problemów ekonomicznych, Żydzi zaczęli być stopniowo rugowani z kolejnych obszarów życia społecznego. Po dojściu do władzy Adolfa Hitlera, antysemityzm Niemców przybrał na sile. Już w 1933 roku aresztowano na krótko kilku ostródzkich Żydów, a SA (oddziały szturmowe NSDAP) ogłosiła bojkot żydowskich sklepów. W kolejnych latach represje się nasiliły. Od 1933 do 1938 roku liczba żydowskich obywateli miasta zmalała ponad siedmiokrotnie.

Pod koniec 1938 roku, po wydarzeniach Nocy Kryształowej, w Ostródzie pozostało zaledwie pięć rodzin żydowskich. Wszystkie zmuszono do zamieszkania w kamienicy przy Wilhelmstrasse 8. Przekształcony w tzw. Dom Żydowski (Judenhaus) budynek był własnością żydowskiego kupca Jacobsona, który prowadził sklep na Starym Mieście. Od 1935 roku mieszkali tu również Martin i Kurt Levinsohnowie - ostatni właściciele słynnej z wyrobu oberlandzkiej "Niedźwiedziówki" fabryki likierów, którzy przeprowadzili się tam po tym, jak zostali zmuszeni do sprzedaży zarówno gorzelni, jak i okazałej kamienicy przy Starym Rynku nr 1.
 
Kamieniczne getto istniało tylko do połowy 1939 roku, kiedy Ostródę, uznaną oficjalnie "wolną od Żydów", opuściły ostatnie żydowskie rodziny. Do 1941 roku w mieście pozostali już tylko dentysta Salomomonsohn i wdowa po kupcu Munku. Kamienica, do której przesiedlono ostatnich ostródzkich Żydów, stoi w Ostródzie do dzisiaj. Budynek przy ulicy 11-go Listopada 8 przetrwał II wojnę światową i powojenne zniszczenie Ostródy.

Nazwiska ostródzkich Żydów znajdują się na wielu listach ofiar Holokaustu. Byli więzieni i mordowani w Auschwitz, Buchenwaldzie, Gurs i Drancy, a także umieszczani w gettach w Kownie i Theresienstadt. Z Zagłady ocaleli m.in. członkowie rodzin Jacobych, Salomonsohnów, Lewinsohnów i Ritterbandów.

BLOG COMMENTS POWERED BY DISQUS
zgoda
Ta strona używa plików cookie w celu usprawnienia i ułatwienia dostępu do serwisu. Dalsze korzystanie z tej witryny oznacza akceptację tego stanu rzeczy.
Możesz samodzielnie decydować o tym czy, jakie i przez jakie witryny pliki cookie mogą być zamieszczana na Twoim urządzeniu. Przeczytaj: jak wyłączyć pliki cookie. Szczgółowe informacje na temat wykorzystania plików cookie znajdziesz w Polityce Cookie.